Toelichting
Algemeen
De beheer- en onderhoudsbudgetten zijn in lijn met de uitgangspunten van de perspectiefnota 2027-2030 geactualiseerd met 2,1%. Onderdeel van de budgetten zijn ook de kapitaallasten die volgen uit de geplande investeringen. De kapitaallasten worden toegerekend vanaf het jaar na realisatie van de investering.
Begroting 2027 ten opzichte van 2026
Lasten en baten
Wegen, mobiliteit en verkeer
Door algemene indexatie, areaaluitbreiding en hogere kapitaallasten stijgen de uitgaven voor 2027. Ook is € 100.000 opgenomen voor het herstellen van de kademuren in het centrum. Door de incidentele bijdrage van € 100.000 aan de herinrichting van de kruising Handelsweg - Industrieweg (Actieplan Fiets!) en het vervallen van de incidentele bijdragen uit 2026 komen de uitgaven lager uit dan in 2026. Voorbeelden van het vervallen van incidentele bijdragen uit 2026 zijn de kruisingen met de Brandemaat (ook Actieplan Fiets!) en het opknappen van de Vleddertunnel. De baten zijn lager door een incidentele bijdrage in 2026 voor de kruisingen met de Brandemaat.
Stadsverzorging
In 2026 is incidenteel € 400.000 aan middelen toegekend voor gladheidsbestrijding en het herstellen van vorstschade aan wegen. De baten betreffen een vergoeding voor het opruimen van zwerfafval en verwerking van verpakkingsafval (prullenbakvergoeding) en een vergoeding voor het opruimen, vegen en verwerken van wegwerpplastic (Single Used Plastics). Daar staan ook uitgaven tegenover voor hetzelfde bedrag.
Water
Voor de uitvoering van de haventaken voor beroepsvaart door Port of Zwolle is een bijdrage geraamd van € 48.000 (zie ook toelichting in programma 6 'regionale samenwerking'). Ten behoeve van de pleziervaart is voor verruiming van de bedieningstijden voor bruggen en sluis € 110.000 geraamd. De geraamde baten betreffen de haveninkomsten uit beroeps- en pleziervaart.
Groen en spelen
Naast de algemene indexatie zijn structurele middelen toegevoegd voor de vergroening van de openbare ruimte (€ 150.000 in 2027 en 2028 en €300.000 vanaf 2029). Hierdoor is het vaker mogelijk om een bijdrage te leveren aan inwonersinitiatieven, waarbij vergroening, klimaatadaptatie of leefbaarheid een vereiste is. Ook is € 15.000 opgenomen voor het handmatig maaien rondom bomen om ze te beschermen. Tot slot zijn de kapitaallasten in 2027 hoger dan in 2026.
Parkeren
Naast de algemene indexaties is € 200.000 toegevoegd voor het onderzoek naar de parkeervoorziening in Noordpoort. Deze uitgaven worden gedekt vanuit de reserve realisatiestimulans.
Energie, klimaat en milieu
In 2027 zijn € 1,3 miljoen aan uitgaven voorzien voor de uitvoering van Specifieke Uitkering Lokale Aanpak Isolatie (LAI). De uitgaven zijn gedekt door de middelen die we vanuit deze regeling hebben ontvangen. Ook zijn de uitgaven voor de ondersteuning van huishoudens met energiearmoede voor 2027 in de begroting opgenomen (€ 164.000). De uitgaven zijn gedekt door de middelen voor de aanpak van energiearmoede die we hiervoor hebben ontvangen.
De komende jaren worden de warmteplannen verder uitgerold in gemeente Meppel. Het opstellen van een warmteplan wordt geschat op € 100.000 (doorlooptijd circa 2 jaar). Na het opstellen van het warmteplan wordt rekening gehouden met circa € 25.000 aan uitvoeringskosten per wijk. In 2027 worden de warmteplannen opgesteld voor de wijken Haveltermade, Ezinge en Oevers.
Afvalinzameling
Naast de algemene indexatie, zijn de structurele lasten vanuit de invoering van het project invoering restafvalsaldo (per saldo een toename van € 90.000) vanaf 2027 in de begroting opgenomen. Ook zijn vanaf 2027 de structurele lasten voor het in gebruik nemen van het afvalbrengstation in Meppel opgenomen. Aan de andere kant zijn de kapitaallasten lager doordat investeringen die te maken hebben met afvalinzameling later plaatsvinden.
Riolering
We voeren onderhoud aan de rioolgemalen uit dat de afgelopen jaren is uitgesteld. Daarnaast moet al het riool in Meppel, Nijeveen en Rogat de komende jaren goed worden geïnspecteerd. Hierdoor is er vanaf 2027 sprake van een verhoging van de structurele kosten met € 370.000.
Begroting 2027 en meerjarenperspectief
Lasten en baten
Wegen, mobiliteit en verkeer
Het product wegen omvat beheer en onderhoud van wegen, civieltechnische kunstwerken en verkeersvoorzieningen. Op basis van 'Kiezen voor de Toekomst' is vanaf 2028 de besparing van € 800.000 voor dit programma opgenomen onder het product wegen.
Stadsverzorging
Dit product omvat onder andere de straatreiniging, onkruidbestrijding en gladheidsbestrijding. De toename van de lasten is het gevolg van de toerekening van kapitaallasten voor de geplande vervanging van een aantal veegmachines.
Groen en spelen
Onder dit product worden de kosten en opbrengsten verantwoord van het beheer en onderhoud van de groen- en speelvoorzieningen. De toevoeging van de structurele uitgaven voor de vergroening van de openbare ruimte (€ 150.000 in 2027 en 2028 en €300.000 vanaf 2029) en de stijgende kapitaallasten leiden tot een stijgend kostenniveau. De begrote inkomsten zijn gelijkmatig en betreffen hoofdzakelijk de verwachte inkomsten uit verkopen snippergroen.
Parkeren
Het product parkeren omvat de kosten voor het beheer en exploiteren van de parkeergarages en het straatparkeren. Tegenover deze kosten ontvangt de gemeente parkeeropbrengsten. De lasten zijn vanaf 2028 lager door de incidentele uitgaven in 2027 voor het onderzoek naar de parkeervoorziening in Noordpoort.
Begraafplaatsen
Er zijn nagenoeg geen afwijkingen in de meerjarenbegroting.
Energie, klimaat en milieu
De uitgaven vanuit de decentrale uitkering voor de Tijdelijke regeling Capaciteit Decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE) zijn geraamd voor 2027 (€ 2,1 miljoen). De bedragen voor 2028 en later zijn nog niet opgenomen voor dat bedrag in afwachting van de uitkering van het rijk. Ook voor de Specifieke Uitkering Lokale Aanpak Isolatie (LAI) zijn de bedragen voor 2028 en later nog niet opgenomen in afwachting van het verloop van de uitvoering in 2027.
Afvalinzameling
Onder dit product worden de kosten verantwoord op het gebied van afvalinzameling en afvalverwerking. Tegenover de kosten van afvalinzameling ontvangt de gemeente bijdragen vanuit de afvalstoffenheffing/reinigingsrechten. We verwachten een toename van de verwerkingskosten van restafval, mede door de verwachte forse toename van de afvalstoffenbelasting (> 50%) en de CO2heffing vanaf 2028. Door de invoeren van het project restafvalsaldo proberen we de verwerkingskosten te beperken. Verder wordt gestuurd op het verbeteren van de kwaliteit van de gescheiden ingezamelde grondstofstromen. Voor meer informatie over de opbouw van de afvalstoffenheffing wordt verwezen naar de paragraaf Lokale heffingen.
Riool
Het product riolering omvat de kosten voor het beheer en onderhoud van de riolering. Hieronder vallen ook de kosten voor de maatregelen om het hemelwater te verwerken en grondwater op peil te houden. De meerjarige toename aan kosten is het gevolg van het structureel hogere onderhoudskosten van riolering, pompen en gemalen als gevolg van intensivering van planmatig onderhoud dat de afgelopen jaren niet heeft plaatsgevonden. Ook stijgen de kosten als gevolg van de extra kapitaallasten die volgen uit de geplande investeringen in riolering (1e aanleg en rioolvervanging). Voor meer informatie over de opbouw van de rioolheffing wordt verwezen naar de paragraaf Lokale heffingen.